Jesteś niezalogowany
NOWE KONTO

Polski Deutsch

      Zapomniałem hasło/login


ä ß ö ü ą ę ś ć ł ń ó ż ź
Nie znaleziono żadnego obiektu
opcje zaawansowane
Wyczyść

 
 
 
  ID: 5326444

Legnica na kartach pocztowych A. Grögera



 
Celem wątku jest zebranie kart A. Grögera ,zasłużonego legnickiego wydawcy kart pocztowych.

Arthur czy Abraham? Kontrowersje wokół A. Grögera.
Zakres informacji o przedwojennych legnickich wydawcach kart pocztowych nie należy raczej do wyczerpująco zbadanych zagadnień. Lakoniczny opis kilku działających w mieście wydawców zawarty jest w książce ,, Legnica około 1900 roku ‘’autorstwa Grażyny Humeńczuk (Muzeum Miedzi w Legnicy 2004). Warto zauważyć, że jest to pierwsza pozycja z serii Legnica ...
Celem wątku jest zebranie kart A. Grögera ,zasłużonego legnickiego wydawcy kart pocztowych.

Arthur czy Abraham? Kontrowersje wokół A. Grögera.
Zakres informacji o przedwojennych legnickich wydawcach kart pocztowych nie należy raczej do wyczerpująco zbadanych zagadnień. Lakoniczny opis kilku działających w mieście wydawców zawarty jest w książce ,, Legnica około 1900 roku ‘’autorstwa Grażyny Humeńczuk (Muzeum Miedzi w Legnicy 2004). Warto zauważyć, że jest to pierwsza pozycja z serii Legnica na dawnych kartach pocztowych (wcześniej także autorstwa G. Humeńczuk ,,Tramwaje w Legnicy 1898-1968 ‘’ oraz Legnickie pomniki przed II wojną światową’’) w której opis każdej z zamieszczonej karty pocztowej zawiera informację o jej wydawcy. Niezwykle trafną moim zdaniem próbę popularyzacji najwybitniejszego chyba w historii miasta wydawcy Paula Frölicha podjął portal liegnitz.pl tłumacząc artykuł z gazety Liegnitzer Tageblatt (nr 256 z 31.10/1.11.1942) przybliżający jego życiorys i dokonania. Z artykułu dowiadujemy się, że urodzony w 1886 roku Frölich mieszkał u swoich dzieci przy dzisiejszej ulicy Okrężnej od 1935 roku. Czy przeżył wojnę, gdzie i kiedy zmarł – nie wiadomo. Badając dawne księgi adresowe i prasę ustalić można adres funkcjonowania danego wydawcy i orientacyjny okres działalności wydawnictwa. Są to jednak ,,suche’’ informacje , które nie zaspokajają ciekawości dociekliwego odbiorcy. Stąd warto przytoczyć fragment artykułu Waldemara Zielińskiego ,, Fotografowie krajoznawcy z hrabstwa kłodzkiego (Grafschaft Glatz) wśród członków Kłodzkiego Towarzystwa Górskiego w latach 1881-1914’’ (w: Prace Naukowe Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Częstochowie, Seria: Edukacja plastyczna 2003, z.II,; przypisy pominąłem z wyjątkiem jednego umieszczonego w nawiasie tekstu): Abraham Gröger - urodził się 10 sierpnia 1852 roku w Nowej Pławnicy, zmarł 6 października 1929 roku w Bystrzycy Kłodzkiej. Wydawca i fotograf, cale swoje płodne (także w dosłownym sensie, bo miał najprawdopodobniej 3 żony i był ojcem licznego pokolenia drukarzy, wydawców i fotografów) życie związał z Bystrzycą. Swoje pierwsze atelier w Bystrzycy urządził w kwietniu 1875 roku w ogrodzie kupca J. Manna. W czerwcu Gröger ogłosił, że przenosi je do zegarmistrza Emanuela Tschope . Powiększa je i ulepsza, a 5 sierpnia powiadamia, że przy ul. Kościelnej 10 przyjmuje zlecenia. W latach osiemdziesiątych Gröger reklamuje się jako portrecista i fotograf krajobrazu, nagradzany wieloma medalami i dyplomami zdobytymi na wystawach światowych: w Amsterdamie (1883), Wrocławiu (1881), Wiedniu (1882), Görlitz (1883) i Kłodzku ( 1878). W roku 1881, tj. w roku powstania GGV, zamieszcza ciekawe ogłoszenie w książce pt. Die Grafschaft Glatz, która ukazała się w wydawnictwie Frankego w Bystrzycy Kłodzkiej: ,,A. Gröger, fotograf krajobrazów i portrecista z Bystrzycy Kłodzkiej poleca szanownej publice miejscowej i przyjezdnym, fotografie krajobrazowe, wizytowe, stereoskopowe, gabinetowe i wglądówki dużych formatów oraz różne widoki wodospadu Wilczki, Międzygórza, Ślicznej, Śnieżnika itp. , tak jak i wszystkie widoki Gór Stołowych. Te ostatnich dostępne są u tamtejszych przewodników.’’ 25 kwietnia 1886 r. Gröger otworzył filię swojego zakładu w Międzylesiu, zapowiadając fotografowanie we wszystkie niedziele i dni świąteczne. Dodał w ogłoszeniu informacje o następnych medalach: z Berlina (1884), Wrocławia (1884) i Warszawy (1885). Tym ostatnim wyróżnieniem szczycił się najbardziej i umieszczał go na winietach swoich zdjęć w centralnym miejscu. W ogłoszeniu zamieszczonym w "Gebirgs Bote", nr 33 z 22 kwietnia 1887 r, (w tym czasie przejął atelier po Köslerze w Paczkowie), polecając swoje usługi i wymieniając medale oraz dyplomy zdobyte na różnych wystawach zapewnił między innymi, że: ,,(...) w związku z rozprzestrzeniającymi się pogłoskami jakobym miał swój interes zakończyć i opuścić Bystrzycę, wyjaśniam, że są one całkowicie bezpodstawne". W 1892 roku otworzył atelier we własnym domu przy ul. Kościelnej 15 , a 1 kwietnia 1903 przejął atelier w Kłodzku po Franzu Hübnerze, nieskromnie dodając: ,,(...) nagrodzony 12 złotymi i srebrnymi medalami, w posiadaniu wszelkich dokumentów uznaniowych Jego Wysokości cesarza Wilhelma II, nadworny fotograf: Jego Wysokości Albrechta króla Saksonii, Jego Królewskiej Wysokości księcia Albrechta Pruskiego, Jego Królewskiej Wysokości księcia spadkobiercy rodu Sachsen-Meiningen, Jej Królewskiej Wysokości księżnej spadkobierczyni Sachsen-Meiningen i Jej Królewskiej Wysokości Wielkiej Księżnej Wilhelminy z Meklemburgii’’. Atelier to prowadził później już samodzielnie jego syn Bruno. Abraham Gröger był tytanem pracy. Sfotografował wiele miejsc nie tylko na Ziemi Kłodzkiej, wydał tysiące widokówek. Zaczynał od "czystej" fotografii w formie zdjęć wizytowych i gabinetowych. Najlepiej prosperował w tzw. "okresie złotych lat karty pocztowej, stosując litografię, światłodruk i autochrom, a u schyłku kariery wrócił do tradycyjnego zapisu bromosrebrowego. Gröger wychował następne pokolenie fotografów. Jego uczniami byli m.in, Hübel, Hiller i Böhmer. Miał również zakłady w Legnicy i Brzegu. W latach trzydziestych na widokówkach w Ząbkowicach i Bystrzycy Kłodzkiej pojawiał się często nadruk: "Verlag Photo Wilk. Habelschwerdt (früher Groger)". Do dnia wczorajszego przekonany byłem, że skrót A. Gröger oznacza Arthur Gröger. Wielokrotnie bowiem spotkałem się z kartonikowymi zdjęciami portretowymi z podpisem Arthur Gröger Liegnitz Haynauer Strasse 23. Tymczasem wygląda na to, że Arthur był zapewne synem Abrahama- być może ojciec przekazał mu legnicką filię firmy, podobnie jak w przypadku Bruna ( przykładowe zdjęcie B. Grögera ). Cała ta historia obfituje w liczne niejasności. Pozostaje czekać aż legnicka działalność A. Grögera doczeka się fachowego opracowania, na które wybitny ten fotograf i wydawca niewątpliwie zasłużył. K.K.
Pokaż więcej Pokaż mniej
 

  • Data: 1898-1900
    komentarze: 0
    Panorama Legnicy.
  • Data: 1899
    komentarze: 0
    Mały i Duży Rynek z "lotu ptaka".
  • Data: 1899-1900
    komentarze: 5
    Legnica - Hedwigstrasse dziś ul. Piastowska.
  • Data: 1900
    komentarze: 0
    Rynek w Legnicy.
  • Data: 1900-1901
    komentarze: 1
    Legnica - Hedwigstrasse dziś ul. Piastowska.
  • Data: 1900-1901
    komentarze: 0
    Legnica. Królewscy grenadierzy, pomnik Wilhelma i zamek.
  • Data: 1900-1902
    komentarze: 0
    Tramwaj na placu Wilsona w Legnicy.
  • Data: 1900-1903
    komentarze: 0
    Ulica Złotoryjska jeszcze przed I Wojna Światową.
  • Data: 1900-1903
    komentarze: 4
    Warta w koszarach.
  • Data: 1900-1904
    komentarze: 0
    Zamek.
  • Data: 1900-1904
    komentarze: 0
    Nad Kozim Stawem.
  • Data: 1900-1904
    komentarze: 2
    Legnica - policja na ul. Mickiewicza.
  • Data: 1900-1904
    komentarze: 0
    Panorama Legnicy.
  • Data: 1900-1905
    komentarze: 0
    Zamek.
  • Data: 1900-1906
    komentarze: 0
    Ulica Tadeusza Kościuszki, dawniej Dove Strasse.
  • Data: 1901
    komentarze: 0
    Ulica Najświętszej Marii Panny w Legnicy.
  • Data: 1901
    komentarze: 0
    Spacerowiczki w parku głogowskim przy fontannie na początku XX ...
  • Data: 1901
    komentarze: 0
    Pomnik cesarza Wilhelma I oraz Zamek Piastowski.
  • Data: 1901
    komentarze: 0
    Widok Rynku z wieży kościoła św.Jana w kierunku katedry. A.Gröger ...
  • Data: 1901
    komentarze: 0
    Ulica Chojnowska w Legnicy.
  • Data: 1901
    komentarze: 0
    Grenadierzy w koszarach.
  • Data: 1901-1904
    komentarze: 1
    Legnica - gmach poczty z fontanną na pierwszym planie.
  • Data: 1902
    komentarze: 0
    Breslauerplatz (dziś plac Wilsona) i pomnik cesarza Wilhelma.
  • Data: 1902
    komentarze: 0
    Tramwaje na obecnym placu Wilsona.Ten sam motyw w wersji zdjęciowej: ...
  • Data: 1902
    komentarze: 0
    Zamek Piastowski - stan przed przebudową z lat 1903-1904.
  • Data: 1903
    komentarze: 0
    Ulica Skłodowskiej-Curie w Legnicy - przemarsz grenadierów.
  • Data: 1903
    komentarze: 0
    Legnica - wiatrak na ul. Jaworzyńskiej. Widok w stronę centrum ...
  • Data: 1903
    komentarze: 4
    Przemarsz wojska ul. Marii Skłodowskiej-Curie. W tle widoczna ...
  • Data: 1903
    komentarze: 2
    Zamek w Legnicy.
  • Data: 1903
    komentarze: 0
    Szpital Miejski przy ulicy Chojnowskiej,ukazany stan po modernizacji ...
  • Data: 1903
    komentarze: 1
    Dzisiejsza ulica Franklina Delano Roosevelta .Wydawca A.Gröger. ...
  • Data: 1903
    komentarze: 0
    Wracający zapewne do koszar grenadierzy królewscy na ulicy Marii ...
  • Data: 1904
    komentarze: 0
    Dawna Dovestrasse, dzisiejsza ul. Kościuszki.
  • Data: 1904
    komentarze: 0
    Nieistniejący dziś stary młyn nad Kozim Stawem. Na drugim planie ...
  • Data: 1904
    komentarze: 0
    Brama Głogowska,widok w kierunku kościoła św.Jana i zamku.Wydawca ...
  • Data: 1904-1905
    komentarze: 0
    Zamek Piastowski na początku XX wieku. [Poprzednio Dodał: Faffik° ...
  • Data: 1905
    komentarze: 0
    Grenadierstrasse na pocztówce wysłanej w 1905 roku.
  • Data: 1905
    komentarze: 0
    Poczta Główna.
  • Data: 1905
    komentarze: 0
    Znakomity fotograf Legnicy i ziemi kłodzkiej Arthur Gröger uwiecznił ...
  • Data: 1905-1907
    komentarze: 0
    Zabudowa ulicy Złotoryjskiej.Po lewej stronie widoczny budynek ...